Ομιλία Γ. Φούντζηλα στο 17ο Μετεκπαιδευτικό Σεμινάριο Κλινικής και Ερευνητικής Ογκολογίας

Αξιότιμη κυρία Υπουργέ,
Αξιότιμοι Καθηγητές,
Αγαπητοί Συνάδελφοι και Συνεργάτες,
Κυρίες και Κύριοι,

Εκ μέρους του ΔΣ του Ελληνικού Ιδρύματος Έρευνας του Καρκίνου (ΕΛΙΕΚ) και της
Ελληνικής Συνεργαζόμενης Ογκολογικής Ομάδας, γνωστής διεθνώς ως Hellenic
Cooperative Oncology Group (HeCOG), η οποία είναι συνιστών μέλος, έχω τη χαρά
και την τιμή να σας καλωσορίσω στην Τελετή Έναρξης του 17ου Μετεκπαιδευτικού
Σεμιναρίου Κλινικής και Ερευνητικής Ογκολογίας.

Είναι ιδιαίτερη τιμή για το Ίδρυμα και εμένα προσωπικά, η παρουσία της
Αναπληρώτριας Υπουργού Υγείας κας Αγαπηδάκη η οποία υποδηλώνει και
επισφραγίζει την αναγνώριση (και ελπίζουμε και στήριξη) της Πολιτικής Ηγεσίας του
Υπουργείου στις διαχρονικές προσπάθειες του ΕλΙΕΚ και της HeCOG να προάγει την
έρευνα στον καρκίνο καθώς και το επίπεδο περίθαλψης των Ογκολογικών ασθενών
στην πατρίδα μας.
Είθε ο Θεός να μας έχει καλά, να μας τιμήσετε με την παρουσία σας και στο Συνέδριο
του 2027.

Παρουσιάζοντας, ως είθισται, ένα σύντομο απολογισμό της ερευνητικής
δραστηριότητάς μας στη διάρκεια του 2025, με ιδιαίτερη ικανοποίηση,
διαπιστώνουμε ότι η ερευνητική παραγωγικότητά μας συνεχίζεται αδιαλείπτως.
Όπως φαίνεται και στη διαφάνεια, στη μακρόχρονη πορεία μας έχουμε παρουσιάσει
τα ερευνητικά αποτελέσματα σε εκατοντάδες δημοσιεύσεις σε έγκριτα διεθνή
περιοδικά που συνοδεύονται από δεκάδες χιλιάδες ετεροαναφορές.

Η HeCOG είναι κατά τη γνώμη μου, ένα μοναδικό, όχι μόνο ερευνητικό, αλλά και
κοινωνικό πείραμα, απόλυτα επιτυχημένο.
Είναι ένα success story, μια ιστορία επιτυχίας σε μια χώρα όπου λείπει εντελώς από
το DNA της η κουλτούρα της συνεργασίας, της ανεκτικότητας, της
αλληλοενημέρωσης ή της κοινοχρησίας επιστημονικών δεδομένων.
Αφουγκραζόμενος την μακρά εμπειρία μου στον χώρο αυτόν, θεωρώ ότι σε
περίπτωση παύσης της λειτουργίας της HeCOG, δεν θα υπάρξει στο εγγύς ή στο
μεσοπρόθεσμο μέλλον, 2η ευκαιρία επανίδρυσής της.

Όπως γίνεται αντιληπτό, αυτές οι σκέψεις μου, που απορρέουν από την 30χρονη
παραμονή στη θέση του Προέδρου του ΔΣ και αντικατοπτρίζουν την αγωνία μου
για το μέλλον της Ομάδας στους ταραγμένους καιρούς που ζούμε, θυμίζουν σε
όσους την έχουν διαβάσει, την παραβολή του Χριστουγεννιάτικου «σπασμένου
καμπανακίου» και απευθύνεται κυρίως στους νεότερους συναδέλφους, που είναι οι
φυσικοί μας διάδοχοι.

Η παραπάνω ιστορία διδάσκει ότι, η τελειότητα δεν αποτελεί τον παράγοντα που
μας οδηγεί στην επίτευξη ενός στόχου και στην επιτυχία. Τα κύρια συστατικά της
είναι ομαδική προσπάθεια, ο σεβασμός και η αλληλοϋποστήριξη.

Είμαστε υπερήφανοι για τις Επιστημονικές συνεργασίες μας με Ινστιτούτα και
Νοσοκομεία που εφαρμόζουν τις τελευταίες καινοτόμες τεχνολογικές εξελίξεις όπως
το Ινστιτούτο Εφαρμοσμένων Βιοεπιστημών στο ΕΚΕΤΑ, το Εργαστήριο Ψηφιακής
Απεικόνισης και Τεχνικής Νοημοσύνης στη Δρέσδη, Biological Sciences Division of the
University of Chicago, το German Oncology Center στη Λεμεσό, το Τμήμα
Βιοπληροφορικής στο Ιόνιο Πανεπιστήμιο κ.α. με αποτέλεσμα τη συμμετοχή μας σε
Ευρωπαϊκά Χρηματοδοτούμενα Προγράμματα HORIZON.

Τα τελευταία 2 χρόνια, έχουμε δώσει έμφαση στην ενσωμάτωση της Τεχνητής
Νοημοσύνης στην ανάλυση ψηφιοποιημένων ακτινολογικών και
παθολογοανατομικών εικόνων σε συνδυασμό με γενωμικά και κλινικά δεδομένα και
σε συνεργασία με τα παραπάνω κέντρα.

Το βασικό εργαλείο συνεργασίας μας είναι η ανάπτυξη βιοτράπεζας στο Εργαστήριο
Μοριακής Ογκολογίας στη Θεσσαλονίκη που δημιουργήσαμε πριν 26 χρόνια και
εμπλουτίζουμε συνεχώς.
Σήμερα περιλαμβάνει περισσότερα από 15.000 δείγματα νεοπλασματικού ιστού και
αίματος ή σιέλου από διαφορετικά νεοπλάσματα κυρίως μαστού, παχέος εντέρου
και πνεύμονα.

Όμως, πέραν της δημιουργίας μικρών βιοτραπεζών διάσπαρτων στον Ελληνικό
χώρο, είναι σημαντική όπως ανέφερα και στην αντίστοιχη περσινή εισήγηση στην
Τελετή Έναρξης, η δημιουργία Εθνικής Βιοτράπεζας για τον καρκίνο (και όχι μόνο).
Η δημιουργία της αποτελεί πλέον επιτακτική ανάγκη για την ανάπτυξη, εμβάθυνση,
εκπαίδευση στο πεδίο της ιατρικής ακριβείας.

Ο όρος αυτός, δηλαδή της Ιατρικής Ακριβείας, σύμφωνα με τα Εθνικά Ινστιτούτα
Υγείας των ΗΠΑ, υποδηλώνει την πολυεπίπεδη προσέγγιση στην πρόληψη και
θεραπεία της νόσου έχοντας στόχο τη μεγιστοποίηση του θεραπευτικού
αποτελέσματος, πάντοτε λαμβάνοντας υπόψιν την απόκλιση και την ιδιαιτερότητα
κάθε ατόμου στο επίπεδο των γονιδίων, του περιβάλλοντος και του τρόπου ζωής.

Μια βιοτράπεζα θα πρέπει να πληροί ορισμένες βασικές προϋποθέσεις. Πρέπει να
είναι μη-κερδοσκοπική οντότητα, η οποία να συγκεντρώνει, επεξεργάζεται,
αποθηκεύει και κατανέμει ανθρώπινο βιολογικό υλικό και κλινικά δεδομένα
διάγνωσης και έρευνας.
Θα πρέπει να αναγνωρίζεται επίσης από τις αρμόδιες Δημόσιες Υγειονομικές Αρχές,
να υπόκειται επιτυχώς σε ποιοτικό έλεγχο και να εγγυάται τα δικαιώματα όλων των
εμπλεκομένων.

Δεν είναι απαραίτητο να λειτουργεί μια Εθνική Βιοτράπεζα αλλά τουναντίον ένας
αριθμός Εθνικών Βιοτραπεζών μέσα στα πλαίσια ενός λειτουργικού δικτύου.
Θέλω να ελπίζω ότι η σημερινή Πολιτική Ηγεσία του Υπουργείου με τη γνωστή
ενεργητικότητα και αποτελεσματικότητα που τη διακρίνει, θα δει θετικά το θέμα.
Αναρωτιέμαι, αν όχι τώρα, πότε?

Κλείνοντας, θέλω να ευχαριστήσω πολλούς ανθρώπους, χωρίς τη συνεργασία των
οποίων η λειτουργία και τα επιστημονικά πεπραγμένα του Ιδρύματος και της HeCOG
θα ήταν πρακτικά αδύνατο να πραγματοποιηθούν. Ευχαριστώ την Επιστημονική
και Οργανωτική Επιτροπή του Σεμιναρίου για το εξαιρετικό πρόγραμμα που
κατήρτισε, τους Ομιλητές και τα Προεδρεία, τους αγαπητούς συναδέλφους
Παθολόγους-Ογκολόγους που είναι μέλη της HeCOG και του ΔΣ του Ιδρύματος, τους
Ερευνητές πλην Παθολόγων Ογκολόγων που συνεργάστηκαν μαζί μας σε διάφορα
Προγράμματα, το προσωπικό του Εργαστηρίου Μοριακής Ογκολογίας του
Ιδρύματος και ιδιαίτερα τη Διευθύντριά του κα Παπαδοπούλου, τις διαχειρίστριες
δεδομένων στα συνεργαζόμενα κέντρα και τέλος, το προσωπικό του Γραφείου
Κλινικών Δεδομένων, την Διευθύντρια του Γραφείου κα Φράγκου, τις κυρίες
Μοσχονή, Καραγιάννη, Παπαπαύλου, Νταφαλιά, Τσολάκη, Σοφού, και τον κο
Καζιόλα, Υπεύθυνο Πληροφορικής.

Πάνω από όλους όμως, τα μέλη του ΔΣ και εγώ προσωπικά εκφράζουμε την
ευγνωμοσύνη μας προς τις/τους ασθενείς και τις οικογένειες τους για την
εμπιστοσύνη που μας δείχνουν, συμμετέχοντας στην Κλινική Έρευνα της Ομάδας
και, πολλοί από αυτούς, στη δωρεά πολύτιμου βιολογικού υλικού με σκοπό να
ενισχύσουν τη μεταφραστική και βασική έρευνα. Θέλω να τους διαβεβαιώσω ότι
είμαστε εδώ για να τους βοηθήσουμε να έχουν την ποιοτικότερη και πλέον
σύγχρονη ογκολογική φροντίδα και να παράξουμε γνώση, χρήσιμη για την
κατανόηση και θεραπευτική αντιμετώπιση μιας ομάδας νοσημάτων, γνωστής με τον
όρο «καρκίνος».

Σας ευχαριστώ για την παρουσία σας σήμερα. Ειλικρινά μας τιμά.